CHẨN SAI CHO PHÉP, MỔ NHẦM THÌ KHÔNG !

CHẨN SAI CHO PHÉP, MỔ NHẦM THÌ KHÔNG !!!

TS.BS Trần Bá Thoại    Ủy viên BCH Hội NỘI TIẾT VIỆT NAM

http://tuoitre.vn/tin/song-khoe/20161126/chan-sai-cho-phep-mo-nham-thi-khong/1225813.html

 Mấy  ngày nay, nhiều tòa báo đăng tin  gia đình ông Đỗ Nguyễn Đại, 42 tuổi, ở Hoàng Mai, Hà Nội, đã có đơn gởi Bộ Y tế, phản ảnh rằng Bệnh viện Thanh Nhàn đã chẩn sai và cho đi mổ viêm ruột thừa trong khi bệnh nhân bị ung thư đại tràng.

Trong hai tháng 6-7 năm nay, người dân giật mình vì các sự cố nhầm lẫn: Đến bệnh viện 115 Nghệ An để rút đinh tay phải thì được bác sĩ mổ bên trái; Vào Việt Đức, Hà Nội, mổ chân trái thì bác sĩ nhầm qua chân phải; Vào bệnh viện  Thanh Hóa để cắt tử cung, ruột thừa thì bị cắt luôn niệu quản.  Trước đây, vài vị “áo trắng” kiểm tra chấn thương cẳng chân “sơ sót”, khiến bệnh nhân bị cắt chân oan uổng: Nguyễn Nho Pháp (Quảng Nam), Trương Chí Nguyện (Bạc Liêu), Lê Thị Hà Vy (Đắk Lắk), Nguyễn Ngọc Nhược (Quảng Ngãi) và gần nhất là Lê Hoàng Lâm (TP HCM).  

  Vậy, việc chẩn đoán sai, những sơ sót, nhầm lẫn này dô đâu mà có? Xã hội có thể châm chước, hay phải kỷ luật bồi thường? 

o-bung-cac-vung-dau

  Ổ bụng với 9 vùng thăm khám khác nhau 

Chẩn sai cho phép ?

  Khoang bụng có nhiều phủ tạng thuộc các hệ thống khác nhau: hệ tiêu hóa, hệ tiết niệu, sinh dục, hệ tuần hoàn… Trong sách hướng dẫn y khoa, vùng bụng được chia làm 9 vùng để khi thăm khám khoanh vùng điểm đau của các tạng tương ứng bên dưới, đó là các vùng: Hạ sườn phải, Thượng vị, Hạ sườn trái, Hông phải, Vùng rốn, Hông trái, Hố chậu phải, Hạ vị và Hố chậu trái.    

   Vì các cơ quan, bộ phận này nằm chèn sát nhau, nên có những dấu hiệu đau chồng lấn. Do đó, bác sĩ thường phải có “gián biệt” thông qua xét nghiệm, kỹ thuật, thủ thuật thăm dò. Ví dụ Bệnh nhân đau vùng thượng vị có thể là dấu hiệu đau do viêm loét dạ dày, tá tràng, nhưng cũng có thể là cơn đau của viêm tụy, sỏi mật, đau thắt mạch vành..; Bị đau ở hố chậu phải có thể do viêm ruột thừa, u manh tràng, viêm nang buồng trứng bên phải, táo bón… Do đó, có trường hợp chẩn đoán trước mổ là viêm ruột thừa nhưng sau mổ phát hiện có ổ áp xe vòi trứng và đương nhiên phẫu thuật viêm phải cắt bỏ nó đi. Có bệnh nhân ruột thừa lạc chỗ, quay ngược dưới gan, khi ruột thừa bị viêm, đau có thể dẫn đến chẩn đoán nhầm là viêm áp xe gan. Bệnh nhân khám lâm sàng và siêu âm có hình ảnh u nang buồng trứng nhưng mổ ra thì là ung thư.v.v…  

  Như vậy, chẩn đoán trước và sau mổ có khác nhau, chẩn đoán sai, là chuyện hoàn toàn có thể chấp nhận và hiểu được. Điều này xảy ra ở tất cả bệnh viện  với nhiều phẫu thuật viên. Ngay tại nước có nền y tế phát triển như Hoa Kỳ, tỷ lệ  chẩn “sai” viêm ruột thừa với các bệnh khác cũng xảy ra từ 10 – 20%.

  Nhưng mổ nhầm, sơ sót thì không !

  Trong y khoa đã có nhiều trường hợp nhầm và sót nghiêm trọng: (1) Mổ “nhầm”: Một  TS-BS, trưởng khoa của một bệnh viên tuyến trên đã mổ nhầm tai bệnh nhân. Lý do, điều dưỡng đã cắt tóc nhầm bên cho bệnh nhân trước mổ. Ở bệnh viện 115 Nghệ An, bác sĩ bất cẩn nhầm tay bệnh nhân..,(2) Kiểm tra “sơ sót”: Rất nhiều chấn thương cẳng chân, tuy không gãy xương, nhưng có hội chứng chèn ép khoang và tắt mạch máu và  bác sĩ không theo đúng quy trình kiểm tra đã  “sót” cuối cùng bệnh phải cắt bỏ chân như các trường hợp Nguyễn Nho Pháp (Quảng Nam), Trương Chí Nguyện (Bạc Liêu), Lê Thị Hà Vy (Đắk Lắk), Nguyễn Ngọc Nhược (Quảng Ngãi) và mới đây là Lê Hoàng Lâm (Tp HCM) khiến dư luận xã hội giật mình; Thỉnh thoảng, một vài trường hợp “sót” gạc, kẹp…sau khi phẫu thuật cũng đã được loan báo.

  Đôi điều bàn luận

   Sự cố, tai biến trong y khoa có thể xảy ra với bất kỳ ca bệnh nào, có thể do khách quan, chủ quan do tay nghề chuyên môn, kinh nghiệm xử trí, thăm khám và cũng phụ thuộc yếu tố cơ địa người bệnh…

  Nhưng nhầm lẫn, sơ sót y khoa lại hoàn toàn không phải do trình độ chuyên môn kém hay do công việc quá nhiều mà đều do bác sĩ, phẫu thuật viên không tuân thủ quy trình khám, kiểm tra cơ bản.

  Để không nhầm lẫn, nhiều biện pháp đơn giản được thực hiện: (1) đeo vòng tay định dạng, có ghi họ tên và in mã cá nhân được số hóa lập ngay khi nhập viện để phân biệt. Người ta còn tạo ra hai loại vòng, trắng (bệnh nhẹ) và đỏ (bệnh nặng); (2) Áp dụng luật “năm tra, ba đối”, (3) Công khai thảo luận bệnh án, phương pháp mổ trước, (4) Thông tin, hướng dẫn bệnh nhân cách tự kiểm tra họ tên, tuổi trên đơn thuốc, bệnh án…

  Năm 2009, Tổ chức Y tế thế giới (WHO) ban hành Bảng kiểm an toàn phẫu thuật, theo đó cuộc phẫu thuật ra làm ba giai đoạn:  tiền mê, sau gây mê, trước phẫu thuật và giai đoạn phấu thuật, đóng vết thương. Trong mỗi giai đoạn, người phụ trách Bảng kiểm phải xác nhận rằng nhóm của mình đã hoàn thành những phần việc trước khi chuyển sang một giai đoạn khác.

  Nếu nhân viên y tế, phẫu thuật viên tuân thủ nghiêm túc quy trình thì có thể kiểm soát được, giảm thiểu được đến mức thấp nhất các sự cố y khoa đau lòng.

  Xin tạm kết luận: CHẨN SAI CHO PHÉP, MỔ NHẦM THÌ KHÔNG 

 TÀI LIỆU THAM KHẢO

[1] Đi mổ u nang, bị cắt buồng trứng

http://tuoitre.vn/tin/song-khoe/20100122/di-mo-u-nang-bi-cat-buong-trung/359906.html

[2] Bóc khối u, mất buồng trứng?

http://tuoitre.vn/tin/song-khoe/20160609/boc-khoi-u-mat-buong-trung/1115623.html

[3] Bệnh nhân đòi bồi thường vì bác sĩ chẩn đoán thiếu chính xác

http://dantri.com.vn/suc-khoe/benh-nhan-doi-boi-thuong-vi-bac-si-chan-doan-thieu-chinh-xac-20160720163503074.htm

[4] Một số bệnh dễ nhầm lẫn với ung thư trực tràng

http://www.benhtri.net.vn/mot-so-benh-de-nham-lan-voi-ung-thu-truc-trang/

[5] Vụ chẩn đoán khác mổ: Bác sĩ đã minh bạch với bệnh nhân

http://dantri.com.vn/suc-khoe/vu-chan-doan-khac-mo-bac-si-da-minh-bach-voi-benh-nhan-20160722235239849.htm

[6] Cẩm nang thực hành Bảng kiểm an toàn phẫu thuật

http://kcb.vn/wp-content/uploads/2016/08/2.-C%E1%BA%A9m-nang-th%E1%BB%B1c-h%C3%A0nh-B%E1%BA%A3ng-ki%E1%BB%83m-An-to%C3%A0n-Ph%E1%BA%ABu-thu%E1%BA%ADt-WHO.pdf

[7] Phòng ngừa sự cố y khoa trong phẫu thuật, thủ thuật

http://cncs.vn/files/products/2015/01/12/Bai%206.%20Bai%20giang%20An%20toan%20nguoi%20benh.pdf

[8] Vợ bức xúc vì chồng bị ung thư đại tràng nhưng nhập viện thì được bác sĩ… mổ ruột thừa

http://afamily.vn/vo-buc-xuc-vi-chong-bi-ung-thu-dai-trang-nhung-nhap-vien-thi-duoc-bac-si-mo-ruot-thua-20161117084711543.chn

[9] Bị ung thư đại tràng nhưng bác sĩ lại… mổ ruột thừa: Vợ bức xúc nhìn chồng đau đớn

http://www.phunutoday.vn/bi-ung-thu-dai-trang-nhung-bac-si-lai-mo-ruot-thua-vo-buc-xuc-nhin-chong-dau-don-d127134.html#9mLA1ZVtwOcLGKfD.99

[10] Chẩn đoán viêm ruột thừa nhưng mổ đại tràng

http://www.tienphong.vn/xa-hoi/chan-doan-viem-ruot-thua-nhung-mo-dai-trang-869081.tpo 

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s


%d bloggers like this: